(ايسنا) - منطقه خراسان: يوزپلنگ ايراني سريعترين پستاندار دونده جهان است که با سرعت 80 کيلومتر در ساعت ميدود و در هنگام فرار يا دستيابي به شکار سرعت آن به 110 کيلومتر در ساعت ميرسد. پراکنش يوزپلنگ در مناطق، تابعي از پراکنش علفخواراني مثل آهو و جبير و خرگوش است که طعمه و غذاي اصلي اين حيوان محسوب ميشوند. در صورت تقويت و حفاظت از زيستگاههاي يوز و افزايش جمعيت طعمههاي آن ميتوانيم اميدوار باشيم يوز را مثل شير و ببر ايراني از دست ندهيم ولي با اين حال، زيستگاههاي با ارزشترين گونه ايران براي چراي گوسفندان نابود ميشود، مسوولان از ميان زيستگاهها و پاركهاي ملي جاده ميكشند و قصد عمليات اکتشاف گاز و نفت در پارک ملي کوير يکي از بهترين زيستگاههاي يوز در ايران را دارند، ضمن اين كه تصادفات جادهاي مهمترين عامل نابودي يوز در ايران در چند سال اخير بوده است.

محمدصادق فرهادينيا، رييس پروژه حفاظت از يوز ايران در گفتوگو با خبرنگار محيط زيست ايسنا - منطقه خراسان، با بيان اين که از سال 80 تاکنون مجموعا 7 قلاده يوز در ايران از بين رفتهاند، از جادهها به عنوان مهمترين عامل مرگ يوزها در کشور ياد کرد.
فرهادينيا، رييس پروژه حفاظت از يوز ايران: بزرگراه يزد - کرمان در سال 81 بدون لحاظ نکات و ملاحظات لازمه زندگي يوز در منطقه کال مند در يزد احداث شد و امروز به يکي از بزرگترين مخاطرات حيات يوز در ايران تبديل شده است، به گونهاي که از سال 80 تاکنون 5 يوز در اين منطقه در اثر تصادف با خودروها از بين رفتهاند. وي از وجود 70 يوز ايراني در عرصههاي طبيعي ايران خبر داد و با بيان اين که بيشترين حضور يوز مربوط به 5 استان يزد، سمنان، خراسان شمالي، کرمان و اصفهان است، افزود: اين پيشبيني که يوز تا 20 سال ديگر به طور کامل در ايران منقرض ميشود، درست نيست. در خراسان رضوي سرخس و چاه افتخار بجستان از زيستگاههاي احتمالي يوز محسوب ميشوند. فرهادينيا جمعيت مناسب طعمه و وجود زيستگاههاي امن را براي ادامه بقا و افزايش جمعيت يوز ضروري دانست و به ايسنا گفت: امروز جمعيت يوز بهتر از گذشته است ولي در عين حال شاهد افزايش جمعيت در کشور هستيم که به معناي افزايش راهها، افزايش سکونتگاههاي انساني، زمينهاي کشاورزي بيشتر، افزايش دامداري و در يک کلام تهديد زيستگاههاي يوز است.
وي با بيان اين که يوز بيشتر در مناطق کويري صعبالعبور و دور از دسترس انسان زندگي ميکند، افزود: اين امر باعث شده که جميعت يوز در ايران کوچک و جزيرهاي نشود. رييس پروژه حفاظت از يوز ايران احداث راه و جاده در دل زيستگاههاي طبيعي را يکي از عوامل جزيرهاي شدن جمعيت يوز عنوان کرد و ادامه داد: بقاي جمعيتهاي کوچک و جزيرهاي در بلند مدت در مخاطره قرار ميگيرد.
وي در رابطه با اوضاع ساير زيستگاههاي يوز توضيح داد: اجراي عمليات اکتشاف گاز و نفت در پارک ملي کوير قطعي نيست و با توجه به لزوم انجام ارزيابي زيست محيطي، سازمان به شدت با اين مخالفت ميکند. فرهادينيا با بيان اين که در حال حاضر بزرگترين جمعيت يوز را در پارک ملي توران داريم، ادامه داد: پارک ملي توران در حال حاضر به منطقه بينظيري تبديل شده و ميتوان گفت در اين چند دهه هيچ گاه در چنين شرايط مطلوبي براي زيست يوز قرار نداشته است. بافق يزد، پناهگاه حيات وحش نايبند در طبس و دره انجير از ديگر زيستگاههاي يوز در ايران است. در دهه 70 حداقل سالي 2 يوز به دليل ناآگاهي مردم کشته ميشدند، گفت: با توجه به کارهاي آموزشي و حفاظتي که انجام شده اين ميزان در دهه 80 به کمتر از يک قلاده در هر سال رسيد.
رييس پروژه حفاظت از يوز ايران افزود: پروژه يوز از بهمن ماه سال گذشته وارد فاز دوم شده و به مدت 4 سال ادامه خواهد داشت. وي در رابطه با برنامههاي آينده پروژه حفاظت از يوز توضيح داد: چراي بيرويه در مراتع به علت نابودي پوشش گياهي مورد نياز طعمههاي يوز و حمله سگهاي گله به خود يوزها، يکي از مهمترين عوامل تهديد زيست يوزها محسوب ميشود لذا در آينده به طور بسيار جدي روي اين موضوع کار خواهيم کرد.


